İstanbul’un gözde bölgelerinden Büyükçekmece‘de, milyonluk villaların yer aldığı bir sitede inşaat krizi yaşanıyor. Yeni başlatılan bir villa projesi, komşu parselde yer alan 15 milyon TL değerindeki konutların bahçelerinde kaymalara ve ağır yapısal hasarlara neden oldu. Olayın ardından site sakinleri ve yönetim mahkemeye başvurdu. Yargı süreci sonunda mahkeme, inşaat çalışmalarını durdurma kararı verdi.
Site yönetimi tarafından yapılan açıklamaya göre, zarar gören konutlar yaklaşık 25 yıldır sağlam ve sorunsuz şekilde kullanılmaktaydı. Ancak yeni inşaatın kazı çalışmaları sırasında temel mühendisliği kurallarına uyulmadığı, özellikle de fore kazık sistemi gibi kritik zemin güçlendirme yöntemlerinin uygulanmadığı belirtildi.
İnşaatın ilk aşamasında sadece örnek bir villanın altında küçük bir alanda kazık sistemi uygulandığı, fakat diğer tüm aşamalarda bu güvenlik önlemlerinin ihmal edildiği vurgulandı.
Site yönetiminin açıklamasında şu ifadelere yer verildi:
“İnşaat firması, fore kazık sisteminin üst bağlantı seviyesinin yaklaşık 4-5 metre altına inerek hafriyat yaptı. Bu sırada kazıkların çevresi boşaltıldı. Bu işlem, perde beton duvarlarının çökmesine neden oldu. Bugüne kadar sorunsuz şekilde duran istinat duvarı, alınmayan teknik önlemler nedeniyle çöktü ve 6 konutta ciddi hasar meydana geldi.”
İnşaat şirketinin savunmasında, hasarın kar yağışından kaynaklandığı ileri sürüldü. Ancak site yönetimi bu iddiaya şu sözlerle karşı çıktı:
“25 yıldır sorunsuz kalan duvarların sadece bu inşaattan sonra zarar görmesi, karla açıklanamaz. Bu tamamen mühendislik ihmalidir.”
Mahkeme de bu yönde karar vererek, inşaat sürecinde gerekli önlemlerin alınmadığına kanaat getirerek inşaat faaliyetlerinin derhal durdurulmasına hükmetti.
Hasar gören konutların her biri, 15 milyon TL değerinde. Lüks yaşam alanlarıyla bilinen bu bölgede yaşanan inşaat kaynaklı kriz, değerli konutların ne kadar hassas dengeler üzerinde olduğunu bir kez daha ortaya koydu. Şu anda zarar gören villa sahiplerinin maddi tazminat ve hasar giderme davaları açmaya hazırlandığı bildiriliyor.
Fore kazık sistemi, zayıf zeminlerde yapı güvenliğini sağlamak amacıyla derinlere betonarme kazıklar çakılması prensibine dayanır. Bu sistem, istinat duvarları, yamaç arazileri, yüksek eğimli alanlar ve komşu yapılara yakın şantiyelerde özellikle tercih edilir. İnşaat yapılacak alanda zemin sağlamlaştırılmadığında, çevredeki binalarda kayma, çatlama, temel oturması ve yıkılma riski artar.
Uzmanlara göre olay, yalnızca müteahhitlik hatası değil, aynı zamanda bir yapı denetim sisteminin zaafı olarak da değerlendirilebilir. Projede gerekli mühendislik ve zemin etüdü çalışmaları yeterince uygulanmamışsa, sadece bu inşaat değil, çevresindeki tüm yapılarda risk ortaya çıkar.
Kat Mülkiyeti Kanunu ve Türk Medeni Kanunu’na göre, komşuluk ilişkileri kapsamında zarara sebep olan inşaat sahipleri, doğrudan tazminat yükümlülüğü altına girer. Ayrıca mahkeme kararıyla:
İnşaat faaliyetleri durdurulabilir
Zarar gören mülkler için maddi tazminat kararı çıkabilir
Mühendislik raporlarına göre cezai sorumluluk da doğabilir