Gayrimenkul sektöründe en sık karşılaşılan hukuki ihtilaflardan biri de ev sahibi-kiracı ilişkileridir. Kiracının kirasını ödememesi ya da tahliye sürecinde yaşanan gerilimlerde, bazı ev sahipleri kiracının evine izinsiz girme yoluna başvurabiliyor. Peki ev sahibinin kiracının evine girmesi suç mu? Konut dokunulmazlığı nedir? İş yeri dokunulmazlığı nasıl korunur? Cevapları ve yasal dayanaklarıyla bu yazımızda!
Ev Sahibi Kiracının Evine Girebilir mi?
Hayır, giremez.
Ev sahibi, kendi malı olsa bile kiracının oturduğu eve kiracının açık rızası olmadan girdiği takdirde, Türk Ceza Kanunu’nun 116. maddesi uyarınca “konut dokunulmazlığını ihlal” suçu oluşur.
Kiracı Ödemesini Yapmasa Bile Ev Sahibi Eve Giremez
-
Ev sahibi, kiracının kira borcunu ödememesi durumunda icra takibi başlatabilir
-
Mahkemeye başvurarak tahliye davası açabilir
-
Ancak bu süreçler devam ederken asla evin kapısını açıp içeriye girmemelidir
Ev sahibinin kiracının evine girip eşyalarını dışarıya koyması hem suç hem tazminat nedenidir.
Konut Dokunulmazlığı Suçu Nedir?
Konut dokunulmazlığının ihlali suçu, bir kişinin konutuna onun izni olmadan girilmesi ya da girildikten sonra ev sahibinin çık denmesine rağmen çıkılmaması durumlarında oluşur. Bu durum, 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Suçun Ağırlaştırılmış Hali
İş Yeri Dokunulmazlığı Suçu Nedir?
İş yeri dokunulmazlığı, tıpkı konut dokunulmazlığı gibi Ceza Kanunu tarafından korunmaktadır. Bir iş yerine:
-
Rıza olmadan girmek,
-
Çık denmesine rağmen çıkmamak,
-
Özel mülkiyet alanında izinsiz bulunmak,
durumlarında da TCK 116. madde devreye girer.
Halka Açık İş Yerleri Suç Kapsamında Değildir
-
Market, alışveriş merkezi, mağaza gibi halka açık alanlara mesai saatlerinde girmek suç sayılmaz
-
Ancak kapanış saatinde zorla girmek, içeride kalmaya devam etmek, güvenlik görevlisinin uyarısına rağmen çıkmamak suç oluşturur
Evin Eklentileri de Konut Dokunulmazlığına Dahildir
Türk Ceza Kanunu’nda “konut ve eklentileri” ifadesi geçer. Ancak eklenti kavramı her zaman net sınırlarla belirtilmediği için, yorumla belirlenir. Yargıtay kararlarına göre aşağıdaki alanlar konutun eklentisi sayılır:
Bu alanlara izinsiz girilmesi de aynı cezalarla değerlendirilir.
Ev Sahibinin Kiracının Bahçesine Girmesi Suç mu?
Evet, bahçe de konutun eklentisidir.
Bahçeye rıza dışında girilmesi, özellikle çit, kapı, duvar gibi sınırlarla ayrılmışsa, konut dokunulmazlığı ihlali sayılır. Ev sahibinin “zaten benim mülküm” demesi durumu değiştirmez.
Kiracı Hakları Nelerdir?
-
Kiracı, kira sözleşmesi boyunca evi “konut” olarak kullanma hakkına sahiptir
-
Mal sahibi, evde kiracı varken izinsiz hiçbir şekilde içeri giremez
-
Rızasız giriş olursa suç duyurusunda bulunabilir
-
Uzaklaştırma kararı dahi talep edebilir
Ev Sahibinin Eve İzinsiz Girmesi Durumunda Ne Yapılmalı?
1. Polis ya da Jandarma Çağırın
Kapınıza zorla gelen, izinsiz evinize giren ev sahibi hakkında anında 112'yi arayın.
2. Delil Toplayın
-
Kamera kaydı
-
Tanık ifadeleri
-
Mesaj/konuşma kayıtları
3. Savcılığa Suç Duyurusunda Bulunun
TCK 116’ya göre konut dokunulmazlığı ihlali nedeniyle savcılığa başvurabilirsiniz.
4. Uzaklaştırma Talebi
6284 sayılı Kanun uyarınca ev sahibine karşı uzaklaştırma kararı çıkartılabilir.
Konut Dokunulmazlığı Cezası Nedir?
| Durum |
Ceza |
| Konuta izinsiz girme |
6 ay – 2 yıl hapis |
| Çık denmesine rağmen kalma |
6 ay – 2 yıl hapis |
| Gece vakti, tehdit, silahla girilmesi |
1 – 3 yıl hapis |
| İş yerine izinsiz giriş |
6 ay – 2 yıl hapis |
| Eklentiye izinsiz giriş (bahçe, balkon vb.) |
6 ay – 2 yıl hapis |
Konut Dokunulmazlığı Herkes İçin Geçerli
Ev sahibi ya da kiracı fark etmeksizin, herkesin evi hukuken koruma altındadır. Mal sahibi olmak, kiracının yaşam alanına müdahale etme hakkı vermez. Bu tür ihlaller sadece cezai değil, aynı zamanda tazminat davası gibi mali yaptırımlarla da sonuçlanabilir.
Ev sahiplerinin hak arama yolları yasal çerçevede sınırlıdır. Unutulmamalıdır ki:
Konut, bireyin kalesidir. Bu kaleye izinsiz girmek suçtur.
